رکن چهارم دموکراسی، تحققگر صلح و سازش در دعاوی قضایی

یادداشت شیرین شریفی- روزنامه‌نگار ✍

نقش صلح و سازش و سازش در احقاق حق و پیشگیری از اطاله دادرسی بسیار مهم و حائز اهمیت است و در سند تحول قوه قضائیه که به تأیید مقام معظم رهبری رسیده، بر امر داوری و توسعه صلح و سازش تاکید شده است.

بر همین اساس رسانه‌ها می‌توانند در قالب هنر و بهره گیری از ظرفیت‌های رسانه‌ای خود  در تحقق اهداف دستگاه قضایی به ویژه در ایجاد فرهنگ عفو، گذشت و ایثار، مؤثر عمل کند.

باتوجه به ابعاد گسترده رسانه ها در پیشگیری ازوقوع جرم، رسانه ها بعنوان چشم بینای جامعه می‌توانند نقشی اساسی در ترویج فرهنگ صلح و سازش داشته باشند و از این طریق می‌توانند یاری‌گر دستگاه قضا جهت تحقق این امر مهم  باشند.

این رویکردها در رفع اختلافات و منع اتلاف وقت و منابع مربوط به دعاوی حقوقی مؤثر هستند؛ در واقع با استفاده از راه‌های صلح‌آمیز و سازش می‌توان به حل خارج از دادگاه و بهبود روابط بین طرفین پرداخت. به طور کلی، صلح و سازش می‌تواند به جلوگیری از اتلاف وقت و هزینه‌های مرتبط با دعاوی حقوقی کمک کند و رویکردی سازنده و موثر برای حل اختلافات ارائه دهد.

رسانه به عنوان ابزاری جهت روشن سازی افکار، ایجاد فضایی برای برخورد سالم و سازنده دیدگاه‌ها و اطلاع رسانی مناسب، از مهم ترین عوامل توسعه و از نشانه‌های پویایی و تحرک جامعه ها در دنیای کنونی محسوب می‌شود.

در واقع، با انجام مذاکرات صلح‌آمیز و رسیدگی به اختلافات به صورت صحیح، امکان رسیدن به توافق و صلح دو طرفه افزایش می‌یابد و این امر می‌تواند به تسهیل احقاق حق و پیشگیری از اطاله دادرسی کمک کند. از جمله مزایای این رویکردها می‌توان به صرفه‌جویی در وقت و هزینه‌های مربوط به معاملات حقوقی، حفظ روابط خوب بین طرفین، حفظ حریم خصوصی و جلوگیری از عدم قطعیت در مسائل حقوقی اشاره کرد. به طور کلی، صلح و سازش می‌تواند به توسعه یک فضای معاملاتی سالم، همکارانه و پایدار کمک کند که در نهایت به احقاق حق و پیشگیری از اطاله دادرسی منجر می‌شود.

در این میان رسانه‌ها بعنوان چشم بینای جامعه ، نقش بسیار مهمی در موضوع میانجی‌گری، صلح و سازش در دعاوی کیفری و قضایی دارند. آنها می‌توانند با پوشش صحیح و موثر این مسائل، به افزایش آگاهی عمومی و ترویج استفاده از روش‌های جایگزین برای حل اختلافات کیفری کمک کنند. مواردی مانند پوشش مثبت از موفقیت‌های میانجی‌گری و صلح در دعاوی کیفری یا گزارش‌های تحلیلی درباره اثرات مثبت سازش در کاهش اطاله دادرسی، می‌توانند جامعه را آگاه کنند و ارزش روش‌های جایگزین برای حل اختلافات را ترویج نمایند. از سوی دیگر، با ترویج مسائلی همچون دلایل و جوانب مثبت میانجی‎گری و صلح و نشان دادن تمثیلات موفقیت‌آمیز این روش‌ها می‌توانند به ارتقاء فرهنگ صلح و روش‌های جایگزین در حل اختلافات کمک کنند. از این رو، نقش رسانه‌ها در افزایش اطلاعات عمومی، ترویج تأمین عدالت و امنیت عمومی و بهبود فرهنگ حقوقی و صلح‌آمیزی بسیار حیاتی است.

انواع وسایل ارتباط جمعی به عنوان یک فضای ارتباطی و انتقال اطلاعات، قادرند به افزایش آگاهی عمومی و تبادل نظرات مردم درباره روش‌های صلح آمیز و جایگزین برای حل اختلافات کمک کنند و می‌توانند با انتقال اخبار و گزارش‌های مثبت مربوط به موارد موفقیت‌آمیز صلح و میانجی‌گری، به ایجاد ارتقای فرهنگی مثبت در جامعه کمک کنند. از طرف دیگر، رسانه ها با ترویج موارد آموزشی و آگاهسازی درباره روش‌های صلح‌آمیز حل اختلافات و انتشار مطالب تحلیلی در مورد فواید و مزایای این روش‌ها، می‌توانند به افزایش نگرش مثبت و ترویج فرهنگ صلح‌آمیزی در جامعه کمک کنند.

رسانه، به عنوان نهادی کلیدی در جامعه، توانایی بالقوه برای تأثیرگذاری در فرهنگ و نگرش‌های عمومی دارد. ارتباط رسانه با موضوعات مرتبط با صلح و سازش در احقاق حقوق و پیشگیری از اطاله دادرسی می‌تواند تأثیر فراوانی در جامعه داشته باشد که دراینجا بصورت مختصر به ذکر این موارد می‌پردازیم:

آگاهسازی عمومی: رسانه‌ها با ارائه اخبار، مقالات و برنامه‌های تلویزیونی متنوع، می‌توانند آگاهی عمومی را در مورد اهمیت و فواید روش‌های صلح‌آمیز در حل اختلافات افزایش دهند و افراد را به استفاده از این روش‌ها ترغیب کنند.

ترویج ارزش‌های صلح: رسانه‌ها می‌توانند با ترویج ارزش‌های صلح و سازش، فرهنگی مثبت را در جامعه پدید آورند و به افزایش توجه به این ارزش‌ها و اهمیت حفظ روابط دوطرفه کمک کنند.

تشویق به میانجی‌گری: رسانه‌ها می‌توانند با ترویج مفاهیم میانجی‌گری و نقش مهم آن در حل اختلافات، افراد را به اعتماد به این روش تشویق کنند و از اطاله دادرسی جلوگیری نمایند.

ارتقاء فرهنگ صلح‌آمیزی: با ارائه مطالب آموزشی و تحلیلی درباره روش‌های صلح‌آمیز حل اختلافات و دشواری‌های اطاله دادرسی، رسانه‌ها می‌توانند به ارتقاء فرهنگ صلح‌آمیزی و جلوگیری از اتلاف منابع در دعاوی حقوقی کمک کنند.

به طور کلی، ارتباط رسانه و تأثیرگذاری آن در صلح و سازش در احقاق حقوق و پیشگیری از اطاله دادرسی می‌تواند به افزایش آگاهی و ترویج روش‌های موثر و صلح‌آمیز برای حل اختلافات کمک کند و به ایجاد فضایی مثبت برای حقوق‌جویان و افراد مختلف جامعه منجر شود.

رسانه‌ها با رویکردهای مختلف می‌توانند در فرهنگ‌سازی مقوله صلح و سازش نقش مهمی ایفا کنند. برای حرکت در جهت فرهنگ‌سازی این ارزش‌ها، رسانه‌ها می‌توانند از راهکارهای زیر استفاده کنند:

ارائه مطالب آموزشی: رسانه‌ها می‌توانند مطالبی را در مورد اهمیت و فواید صلح و سازش منتقل کنند و به افزایش آگاهی مردم در این زمینه کمک کنند.

ارائه مطالب تحلیلی: با ارائه گزارش‌ها و تحلیل‌های جامع درباره موارد مثبت صلح و سازش، رسانه‌ها می‌توانند نقش ارزشمندی در تبیین اهمیت این مسائل ایفا کنند.

ترویج ارزش‌های صلح: رسانه‌ها می‌توانند با نشر محتواهایی که ارزش‌های صلح، تعامل و همکاری را ترویج می‌کنند، به ادای نقش در ترسیم فرهنگی مثبت در جامعه بپردازند.

پوشش مثبت از موفقیت‌ها: با انتشار گزارش‌های مثبت از موفقیت‌های حل اختلافات از طریق صلح و میانجی‌گری، رسانه‌ها می‌توانند به افزایش توجه و اعتماد به این روش‌ها کمک کنند.

تشویق به اعتماد به روش‌های صلح‌آمیز: با ارائه داستان‌ها و مطالبی که اعتماد به روش‌های صلح‌آمیز را ترویج می‌کنند، رسانه‌ها می‌توانند به ارتقاء نگرش اجتماعی نسبت به این موضوعات کمک کنند.

در واقع، بدلیل نقش مهم رسانه ها در شکل دهی به افکار عمومی، میتوان از الگوی کارکردی رسانه‌ها در قالب نقش فرهنگ سازی، نقش انگاره سازی، نقش تعاملی و نقش کنترلی رسانه‌ها استفاده کرد. همچنین میتوان از از رویکرد اقناعی و برجسته سازی با هدف گفتمانسازی و ترویج فرهنگ صلح و سازش در میان مخاطبان استفاده کرد.

سخن آخر اینکه، در جهان امروز، رسانه‌های جمعی با انتقال اطلاعات و معلومات در زمینه‌های مختلف، شرح وقایع گوناگون و مبادله افکار و عقاید عمومی نقش بزرگی را در عرصه پیشرفت جوامع، فرهنگ و تمدن بشری برعهده گرفته‌اند. اثرگذاری رسانه‌ها به حدی بالا است که دانشمندان، عصر کنونی را عصر ارتباطات نامیده‌اند.رسانه‌ها به عنوان رکن چهارم دموکراسی در جهان شهرت دارند و از آن‌ها بعنوان جهت‌دهنده افکار عمومی و وسیله اطلاع‌رسانی برای مردم استفاده می‌شود. با توجه به تمامی مطالب ذکر شده جامعه باید متوجه ارزش صلح شود و مخاطب اصلی این موضوع عامه مردم است و همه اشخاص، افراد، رسانه ها، نهادها باید به سمت نهادینه کردن  فرهنگ صلح و سازش حرکت کنند.

به طور کلی، رسانه‌ها با ابزارهای ارتباطی خود و تأثیرگذاری بر نگرش‌ها و اعمال افراد، می‌توانند در فرهنگ‌سازی مقوله صلح و سازش نقش بسیار مهمی ایفا کنند و به ترویج ارزش‌های صلح‌آمیز و اجتناب از اطاله دادرسی کمک کنند.

انتهای پیام/